ล่ามวิชาชีพแท้: ทำไมต้องมีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพล่าม

ในประเทศไทย ในยุคที่การสื่อสารข้ามภาษาเป็นหัวใจสำคัญของธุรกิจ กฎหมาย และการแพทย์ อาชีพล่ามกลายเป็นหนึ่งในอาชีพที่ไม่สามารถขาดได้ แต่คำถามสำคัญคือ “ใครคือล่ามวิชาชีพแท้” คำตอบชัดเจนคือล่ามที่มี ใบอนุญาตให้ประกอบวิชาชีพล่าม ซึ่งเป็นหลักฐานทางกฎหมายและวิชาชีพที่ ต้องพิสูจน์ได้ ไม่ใช่เพียงคำบอกเล่า

ใบอนุญาตล่ามคืออะไร

ใบอนุญาตล่าม (Interpreter License/Accreditation) เป็นเอกสารทางการที่ออกโดย สมาคมวิชาชีพ หรือ หน่วยงานที่ได้รับการรับรอง เพื่อยืนยันว่าผู้ถือผ่านการสอบมาตรฐาน ทั้งด้านความรู้ทางภาษา เทคนิคการล่าม และจรรยาบรรณ

• ต้องพิสูจน์ได้: ไม่ใช่แค่การกล่าวอ้าง แต่ต้องมีเลขทะเบียนหรือบัตรแสดงตนที่ตรวจสอบย้อนกลับได้ หรือสามารถตรวจสอบได้จากฐานข้อมูลของสมาคมวิชาชีพหรือหน่วยงานรับรองนั้น

• อย่าเชื่อแค่คำบอกเล่า: เพราะผู้ว่าจ้างจำนวนไม่น้อยถูกหลอกด้วยคำอ้างว่าเป็น “ล่ามมืออาชีพ” แต่ไม่เคยผ่านการสอบหรืออบรม และไม่มีเอกสารสำคัญ เช่น ใบอนุญาตในการประกอบวิชาชีพล่าม

• เอกสารต้องเป็นเอกสารจริง: เอกสารรับรองต้องออกโดยหน่วยงานที่ถูกต้อง ไม่ใช่ไฟล์แก้ไขหรือสำเนาเท็จ และไม่ใช่แค่ใบประกาศนีบัตรในการผ่านการฝึกอบรมเท่านั้น

ความสำคัญของการมีใบอนุญาตล่าม

1. สร้างความเชื่อมั่นแก่ผู้ว่าจ้าง – ลูกค้าจะมั่นใจว่าล่ามสามารถทำงานได้ตามมาตรฐาน

2. ยืนยันสถานะทางวิชาชีพ – ทำให้ล่ามแตกต่างจากผู้ที่เพียงพูดได้สองภาษา

3. มีผลทางกฎหมาย – ศาล หน่วยงานราชการ และองค์กรนานาชาติมักยอมรับเฉพาะผู้ที่มีใบอนุญาต

4. การพัฒนาต่อเนื่อง (CPD) – ผู้มีใบอนุญาตต้องเข้ารับการอบรมสม่ำเสมอ เพื่อรักษาความสามารถและมาตรฐาน

ล่ามวิชาชีพแท้ vs. ล่ามทั่วไป

• ล่ามทั่วไป: อาศัยความสามารถทางภาษา แต่ไม่ผ่านการสอบหรือไม่มีใบอนุญาต แต่ผ่านการอบรม และมีใบประกาศนียบัตรเท่านั้น

• ล่ามวิชาชีพแท้: มีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ และมีบัตรวิชาชีพที่ออกให้โดยสมาคมวิชาชีพหรือหน่วยงานที่มีสถานะรับรอง สามารถแสดงหลักฐานได้ว่า “เป็นผู้มีใบอนุญาตให้ประกอบวิชาชีพล่าม”

บทสรุป

ในโลกที่การสื่อสารผิดพลาดอาจนำไปสู่ความเสียหายทั้งด้านธุรกิจและกฎหมาย ผู้ว่าจ้างจึงควรเลือก ล่ามวิชาชีพแท้ ที่มีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพล่ามเท่านั้น และที่สำคัญ ต้องพิสูจน์ได้ ด้วยเอกสารจริงที่ตรวจสอบได้ ไม่ควรเชื่อเพียงคำบอกเล่า เพราะมาตรฐานและความน่าเชื่อถือ คือสิ่งที่คุ้มค่ากว่าการเสี่ยง

เกี่ยวกับนักแปลรับรอง ผู้รับรองการแปล และล่ามรับรองของสมาคมวิชาชีพนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

* สมาคมวิชาชีพนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (SEAProTI) ได้ประกาศหลักเกณฑ์และคุณสมบัติผู้ที่ขึ้นทะเบียนเป็น “นักแปลรับรอง (Certified Translators) และผู้รับรองการแปล (Translation Certification Providers) และล่ามรับรอง (Certified Interpreters)” ของสมาคม หมวดที่ 9 และหมวดที่ 10 ในราชกิจจานุเบกษา ของสำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี ในสำนักนายกรัฐมนตรี แห่งราชอาณาจักรไทย ลงวันที่ 25 ก.ค. 2567 เล่มที่ 141 ตอนที่ 66 ง หน้า 100 อ่านฉบับเต็มได้ที่: นักแปลรับรอง ผู้รับรองการแปล และล่ามรับรอง

** สำนักคณะกรรมการกฤษฎีกาเสนอให้ตราเป็นพระราชกฤษฎีกา โดยกำหนดให้นักแปลที่ขึ้นทะเบียน รวมถึงผู้รับรองการแปลจากสมาคมวิชาชีพหรือสถาบันสอนภาษาที่มีการอบรมและขึ้นทะเบียน สามารถรับรองคำแปลได้ (จดหมายถึงสมาคม SEAProTI ลงวันที่ 28 เม.ย. 2568)

*** สมาคมวิชาชีพนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นสมาคมวิชาชีพแห่งแรกในประเทศไทยและภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่มีระบบรับรองนักแปลรับรอง ผู้รับรองการแปล และล่ามรับรอง

สำนักงานใหญ่: อาคารบ้านราชครู เลขที่ 33 ห้อง 402 ซอยพหลโยธิน 5 ถนนพหลโยธิน แขวงพญาไท เขตพญาไท กรุงเทพมหานคร 10400 ประเทศไทย

อีเมล: hello@seaproti.com โทรศัพท์: (+66) 2-114-3128 (เวลาทำการ: วันจันทร์–วันศุกร์ เวลา 09.00–17.00 น.)